Skip to main content

P. i Maronis Ecloga Tertia by Vergil

Infelix o semper, oves, pecus! ipse Neaeram 1 dum fovet ac ne me sibi praeferat illa veretur, 2 hic alienus ovis custos bis mulget in hora, 3 et sucus pecori et lac subducitur agnis. 4

Parcius ista viris tamen obicienda memento. 5 novimus et qui te transversa tuentibus hircis 6 et quo—sed faciles Nymphae risere—sacello. 7

Tum, credo, cum me arbustum videre Miconos 8 atque mala vitis incidere falce novellas. 9

Aut hic ad veteres fagos cum Daphnidos arcum 10 fregisti et calamos, quae tu, perverse Menalca, 11 et, cum vidisti puero donata, dolebas 12 et, si non aliqua nocuisses, mortuus esses. 13

Quid domini faciant, audent cum talia fures? 14 non ego te vidi Damonos, pessime, caprum 15 excipere insidiis multum latrante Lycisca? 16 et cum clamarem 'quo nunc se proripit ille? 17 Tityre, coge pecus', tu post carecta latebas. 18

An mihi cantando victus non redderet ille, 19 quem mea carminibus meruisset fistula caprum? 20 si nescis, meus ille caper fuit; et mihi Damon 21 ipse fatebatur sed reddere posse negabat. 22

Cantando tu illum? aut umquam tibi fistula cera 23 iuncta fuit? non tu in triviis, indocte, solebas 24 stridenti miserum stipula disperdere carmen? 25

Vis ergo inter nos quid possit uterque vicissim 26 experiamur? ego hanc vitulam—ne forte recuses, 27 bis venit ad mulctram, binos alit ubere fetus— 28 depono; tu dic mecum quo pignore certes. 29

De grege non ausim quicquam deponere tecum. 30 est mihi namque domi pater, est iniusta noverca, 31 bisque die numerant ambo pecus, alter et haedos. 32 verum, id quod multo tute ipse fatebere maius, 33 insanire libet quoniam tibi, pocula ponam 34 fagina, caelatum divini opus Alcimedontos, 35 lenta quibus torno facili superaddita vitis 36 diffusos hedera vestit pallente corymbos. 37 in medio duo signa, Conon et—quis fuit alter, 38 descripsit radio totum qui gentibus orbem, 39 tempora quae messor, quae curvus arator haberet? 40 necdum illis labra admovi, sed condita servo. 41

Et nobis idem Alcimedon duo pocula fecit 42 et molli circum est ansas amplexus acantho 43 Orpheaque in medio posuit silvasque sequentis; 44 necdum illis labra admovi, sed condita servo. 45 si ad vitulam spectas, nihil est quod pocula laudes. 46

Numquam hodie effugies; veniam quocumque vocaris. 47 audiat haec tantum vel qui venit, ecce Palaemon. 48 efficiam posthac ne quemquam voce lacessas. 49

Quin age, si quid habes; in me mora non erit ulla 50 nec quemquam fugio. tantum, vicine Palaemon, 51 sensibus haec imis—res est non parva—reponas. 52

Dicite, quandoquidem in molli consedimus herba. 53 et nunc omnis ager, nunc omnis parturit arbos, 54 nunc frondent silvae, nunc formosissimus annus. 55 incipe, Damoeta; tu deinde sequere, Menalca. 56 alternis dicetis; amant alterna Camenae. 57

Ab Iove principium Musae, Iovis omnia plena; 58 ille colit terras, illi mea carmina curae. 59

Et me Phoebus amat; Phoebo sua semper apud me 60 munera sunt, lauri et suave rubens hyacinthus. 61

Malo me Galatea petit, lasciva puella, 62 et fugit ad salices et se cupit ante videri. 63

At mihi sese offert ultro meus ignis, Amyntas, 64 notior ut iam sit canibus non Delia nostris. 65

Parta meae Veneri sunt munera; namque notavi 66 ipse locum aeriae quo congessere palumbes. 67

Quod potui, puero silvestri ex arbore lecta 68 aurea mala decem misi; cras altera mittam. 69

O quotiens et quae nobis Galatea locuta est! 70 partem aliquam, venti, divom referatis ad auris. 71

Quid prodest quod me ipse animo non spernis, Amynta, 72 si, dum tu sectaris apros, ego retia servo? 73

Phyllida mitte mihi; meus est natalis, Iolla, 74 cum faciam vitula pro frugibus, ipse venito. 75

Phyllida amo ante alias; nam me discedere flevit 76 et longum 'formose, vale, vale,' inquit, Iolla. 77

Triste lupus stabulis, maturis frugibus imbres, 78 arboribus venti, nobis Amaryllidos irae. 79

Dulce satis umor, depulsis arbutus haedis, 80 lenta salix feto pecori, mihi solus Amyntas. 81

Pollio amat nostram, quamvis est rustica, Musam; 82 Pierides, vitulam lectori pascite vestro. 83

Pollio et ipse facit nova carmina; pascite taurum, 84 iam cornu petat et pedibus qui spargat harenam. 85

Qui te, Pollio, amat veniat quo te quoque gaudet; 86 mella fluant illi, ferat et rubus asper amomum. 87

Qui Bavium non odit, amet tua carmina, Mevi, 88 atque idem iungat vulpes et mulgeat hircos. 89

Qui legitis flores et humi nascentia fraga, 90 frigidus—o pueri, fugite hinc—latet anguis in herba. 91

Parcite, oves, nimium procedere; non bene ripae 92 creditur; ipse aries etiam nunc vellera siccat. 93

Tityre, pascentis a flumine reice capellas; 94 ipse, ubi tempus erit, omnis in fonte lavabo. 95

Cogite oves, pueri; si lac praeceperit aestus, 96 ut nuper, frustra pressabimus ubera palmis. 97

Heu heu, quam pingui macer est mihi taurus in ervo! 98 idem amor exitium pecori pecorisque magistro. 99

His certe—neque amor causa est—vix ossibus haerent; 100 nescio quis teneros oculus mihi fascinat agnos. 101

Dic quibus in terris—et eris mihi magnus Apollo— 102 tris pateat caeli spatium non amplius ulnas. 103

Dic quibus in terris inscripti nomina regum 104 nascantur flores, et Phyllida solus habeto. 105

Non nostrum inter vos tantas componere lites: 106 et vitula tu dignus et hic et quisquis amores 107 aut metuet dulcis aut experietur amaros. 108 claudite iam rivos, pueri; sat prata biberunt. 109

Prose